{"id":11744,"date":"2019-10-14T04:13:14","date_gmt":"2019-10-13T21:43:14","guid":{"rendered":"http:\/\/thechinlandpost.info\/?p=11744"},"modified":"2019-10-14T04:15:51","modified_gmt":"2019-10-13T21:45:51","slug":"hakha-ah-cozah-project-in-thil-tuahmi-kong-ah-ka-hmuhning-ral-hmung-certual-shopping-mall-kong","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/thechinlandpost.info\/?p=11744","title":{"rendered":"Hakha ah Cozah Project In Thil Tuahmi Kong Ah Ka Hmuhning: Ral Hmung Certual Shopping Mall Kong"},"content":{"rendered":"<p><strong>By <a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/salaisanghninlian\">Salai SH Lian<\/a>&#8211; 2019 October 14|<\/strong> Chin ramkulh cozah uknak le khualipi ah lutlai nawlngeitu lubik hi a dotdot in kan zoh a si ahcun, Hakha ah khuasa in a um behmi le \u1e6dhutdir a timmi an si bal lo ka ti ahcun ka palh lai lo dah. Cucu, Hakha khualipi a si hnu in nihin ni tiang kan si ning a si. Nihin ni tiang cozah an \u1e6duan dih in aa \u1e6dhialkammi le an umnak hmun ah kir \u1e6dhan a si peng ko rih! Hmailei zong ah a si thluahmah rih lai dah. Cun, Khualipi sinak in umhmun khuar ding ah Laimi hruaitu kan pa le nih Lairam khuapi hna hi (Chin Oo Sii) caah a sawh zong an rak sok lo i, a ham zong an rak ham lo timi cu tuanbia ah kan hmuh \u2014 Waibulah le a neel \u1e6dha deuhmi Kalay-Khaikam le Gangaw kiangkam tu an rak sawh. Hi kong cu ka \u1e6dial duh hnawh chan silo caah mah vial in za rih sehlaw, caan \u1e6dha um tik ah kan peh \u1e6dhan te lai!<!--more--><\/p>\n<figure id=\"attachment_11740\" aria-describedby=\"caption-attachment-11740\" style=\"width: 960px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/thechinlandpost.info\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/Ralhmung.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-11740 size-full\" src=\"https:\/\/thechinlandpost.info\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/Ralhmung.jpg\" alt=\"\" width=\"960\" height=\"720\" srcset=\"https:\/\/thechinlandpost.info\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/Ralhmung.jpg 960w, https:\/\/thechinlandpost.info\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/Ralhmung-300x225.jpg 300w, https:\/\/thechinlandpost.info\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/Ralhmung-768x576.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 960px) 100vw, 960px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-11740\" class=\"wp-caption-text\">Ral Hmung Certual: Shopping Mall Sak Timhnak Hmun (Photo_Salai Ngun San Aung)<\/figcaption><\/figure>\n<p>Nai hrawng ah Thawngpang a lengmi cu Hakha Khuathar Pu Ral Hmung Certual ah Shopping Mall (Chawdawr Nganmi) an sak lai ti a si. Hi thawngpang hun theih cu lung a nuam lo ngai. Cozah a kan hruaitu kan Pa le nih hin zei khua ko dah an ruah hnga timi ka lung a hun chuak. Hakha khua a kauh khawhnak ding \u2018Master Town Planning\u2019, \u2018Hmunthar Samhnak\u2019, tbk. an timi vialte ah cucu pawl (Shopping Mall tbk.) caah a telmi cu a va si ko lai nain ka ti&#8230;. Ziah hitin khuachung hmunhma cia thengtheng ah an ruahning a si hnga. Khua sersiam ning le khuapi \u1e6dhanchoter ning (Town Planning le Urbanization) a theih hngalmi cu ka si lo nain, hihi cu a \u1e6dhami thil le a dikfel deuh rua lo tiah ka ruah. A biapi cu mizapi tlawnlen khawhnak hmunhma <em>(public space)<\/em> kan herh deuh hlah maw tiah keimah tein ka hei ruat! A minchawng Pu Ral Hmung kong cu a dangte in hei chia rih u sihlaw&#8230;.<\/p>\n<p>A hlei khun in, Hakha ah Inn hmun pakhat ca hmanh a har tuknak ah, a um ciami khua chung hmun \u2014 Certual, Sianginn, Dinnak Hmun hlawt in Cozah Inn lo le a dangdang project ngeih an hmanmi hi cu ruah ngaingai a herhmi a si. Hlan lio ah a cangmi, cozah lutlai nih an duh poah in an kan soksam piakmi innhmun le lohmun kong cu hei chia ko cang u sihlaw; a nai bik ah, Pu Hung Ngai cozah chan ah a cangmi in ka hun char. Pu Hung Ngai hi USDP a si hlan hrim ah SPDC chan siseh, USDP cozah lio in Hakha ah lutlai in a um cangmi a si caah a caan a sau ngai. Mi tam deuh nih cun kan hngalh ciami a si ko. Cun, NLD cozah chan ah a cangmi zong hi khuaruahhar a si \u1e6dhiam\u1e6dhiam fawn; Ruahning bantuk an si deuh rua lo hlah maw! USDP nih timhtuah ciami pehzulh in \u1e6duan lengleng ah zeidang an tuah thar ngaingaimi theih ding zong a um lo. Nihin ni tiang ah, USDP chan i, Phungsermi phun 16 leng ah NLD cozah chan ah Chin Hluttaw nih phungthar an ser chapmi kong zong kan theih bal lo. An remhmi pakhat hnih dah ti lo!<\/p>\n<p>Ka bia ka vun pial sual, a dih hlan ah ka \u1e6dial duhmi Cozah project in hmunhma hrawhmi kong vun kir \u1e6dhan ning law:<\/p>\n<p><strong>Pakhatnak ah;<\/strong> Chin Oo Sii le Tlanghrawn (Bethal Biakinn) karlak ah a rak ummi Bogyoke Pangpar Dum, i dinhnak a rak ummi cu hrawh a si. Hihi ngakchia le mithar deuh nih cun kan hngal men lai lo. Hakha ah Pangpar dum kan rak ngei bal ve ko. Nain, atu ahcun, kan uktu hna dangdang nih an sawksam i, pumpak inn hmun caah a cheu an zuar, Inn dawhdawh a dir i \u1e6dha ngaimi cu a lo. Nain, a lawh lawng a lo i, thil dik cu a si hrim lai lo. Zapi nih dinhnak an hman khawhmi Pangpar dum in, pumpak inn dawhdawh le Cozah zung ah, minhlinh tein Sipin zung an hun sak. Cun, hi hmun \u1e6dhiam\u1e6dhiam ah, atu ahcun, pittet ngai in Chin State Hluttaw timi Innpi an hun sak chap \u1e6dhan. A luhchuahnak zong a rem hrimhrim lomi hmunhma cu cozah nana cu heh tiah an remh caah a remmi a va lo sawk. Tlangcung miphun dang, hmun dang tampi chim lo in, Kachin nih an Cozah le Hluttaw an sakmi khi hei hmu ve hna sehlaw, an khuaruah ning tal a dang hnga mu ka ti pah \u1e6dheo. Cozah chumtual cu Lai-inn, Lai thing\u1e6dhang design in Laimi nih tualleng politik rak phai tawnnak hmun phun in tuah khawh le sak khawh tuk a si hnga i a dawh in a rem tuk hnga nain\u2026<\/p>\n<p><strong>Pahnihnak<\/strong> ah Hung Ngai cozah chan \u1e6dhiam (USDP tang) ah, Chin Oo Si Primary Sianginn cu an hrawh riangmang i, Chin State Cozah Innpi (The Red House) an sak. Hihi lio i, a tlami Nulepa le fale mithli hmanh a ro rih lo. Ngakchia tete hmanh an lung a faak dih i &#8220;Nunu, Papa, kan sainginn a um tilo an rak ti&#8230;&#8221; i an tah kha! Khuanu\/pa nih fakpi an rak doh, an rak nawl, hmunhma dang an rak sawh nain nawlngeitu nih an rak duh lo tiah kan theih. Lung nuamhlo ngai awk cu a si. Cucu, Nihin ni ah, Cozah zung hi tluk inn nganmi sak ah, Mileng le Milutchuak maw\u1e6daw\/saikel dirternak hmanh le dinhnak hmanh a um lo. Cun, cozah nih Sianginn hrawh in Cozah Innpi an sak hlan ahhin, Chin Oo Si Sianginn ah cacawngmi ngakchia, Sang le veng ummi nih lentecelhnak ah an hmanmi hmun zong an rak hrawh. Cucu, Nihin i, USDP an party zung Inn nganpi a dirnak hmun khi a si. Kan Pa le pawl hi mino nih an kan ngia rua lo, an lung si ko ruah tiah nan ruah men lai, nain nan techin fapar caah zawnruahnak le siaherhnak hi an ngei tak lo hlah maw timi lungthin ah a hun chuah chel a um theo tawn. Cun, nai deuh ah, a cozah si lomi phu HBA\/C Haukulh chung ah a ummi Certual, pumpululh celhnak cu Tennis celhnak tual ah kan thlen lai tiah khuaruat kho upa ruahnak in an rak ceih. Nain, mino tampi nih duhlonak an rak langhter caah HBA upa nih an let \u1e6dhan.<\/p>\n<figure id=\"attachment_11746\" aria-describedby=\"caption-attachment-11746\" style=\"width: 3264px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/thechinlandpost.info\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/USDP-Office-Hakha.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-11746 size-full\" src=\"https:\/\/thechinlandpost.info\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/USDP-Office-Hakha.jpg\" alt=\"\" width=\"3264\" height=\"2448\" srcset=\"https:\/\/thechinlandpost.info\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/USDP-Office-Hakha.jpg 3264w, https:\/\/thechinlandpost.info\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/USDP-Office-Hakha-300x225.jpg 300w, https:\/\/thechinlandpost.info\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/USDP-Office-Hakha-768x576.jpg 768w, https:\/\/thechinlandpost.info\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/USDP-Office-Hakha-1024x768.jpg 1024w\" sizes=\"auto, (max-width: 3264px) 100vw, 3264px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-11746\" class=\"wp-caption-text\">USDP Office, Hakha (Chin Oo Sii) Photo_Salai Ngun San Aung<\/figcaption><\/figure>\n<p><strong>Pathumnak:<\/strong> Tutan ah, Hakha Khuathar ah a ummi Pu Ral Hmung Certual cu Chawdawr Nganpi (Shopping Mall) ah sak ding in Cozah lei nih an hun tawlrel than tik ah, hihi khuaruah har ngaite a si. Zei ruang thengtheng ah dah khuachung hmun rem cia hi hrawh le sawksam cu an tim hnga timi biahalnak ka lung ah a hung chuak.<\/p>\n<p>Shopping Mall le High School a tlar in umti dingmi zong hi a phung zong a si hnga maw ka ti. A si hmanh ah, a \u1e6dhat zong \u1e6dha lai lo ka zum tuk lo. Hmun um hringhran lo mi cu sisehlaw phun dang. Master Town Planning ning in Hakha cu a kau ngaimi a si ko cang. High School siangngakchia caah lentecelhnak in hrimh \u1e6dhannak hmun a si lawng lo, Sang le veng vialte nih hmanmi a si. Cun, khuacaan ahcun, sang dang le hmun dang pipi in vung kal hnawh in hmanmi hmun a si fawn. Cozah Innpi, Hmunhma le Shopping Mall tbk. cu Khualeng hmunhma kaupi a umnak ah sak in zapi nih va fuh dingmi khi a si. Khika hmun ahkhin, zei tluk rem in sak sisehlaw maw\u1e6daw\/saikel dinhnak zeizah dah a va um kho lai.<\/p>\n<p>Atuhi, \u1e6dhanchonak nih a hun kan phanh i, maw\u1e6daw zong a karh ngaingai cang timi cu cozah upa si lo in zapi nih hmuhtheih khawhmi a si. Cun, a taktak ahcun, Shopping Mall sak tbk. hi Cozah nih a rianh ding mi zong a si tuk lem lo. Kan \u1e6dhancho lo tuk rih caah, pumpak nih tuah ding ah an ngamh deuh rihlo caah a si ko. Thil sining le vawlei dang kalning ahcun, Chawlehthalnak Business lei he a pehtlaimi rian a si. Hi thil sining pahnih zohchun\u1e6di ahcun, cozah nih an tuah deuh dingmi rian cu Mizapi ngandamnak he pehtlaimi lentecelh zaangleknak hmunhma tu tlamtling tein a tuah deuh dingtu a si. A \u1e6dhanchoter ding a si. Kan hnu kum zong ah, GTI Sianginn kuam chung ah, Biaceih Zung nganpi sak a si hoi cang. A tak ahcun, Laitlang khuapi nana ahcun, Hakha hmunhma hi a kau tukmi a si.<\/p>\n<figure id=\"attachment_11747\" aria-describedby=\"caption-attachment-11747\" style=\"width: 1212px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><a href=\"https:\/\/thechinlandpost.info\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/Pu-Ral-Hmung-Certual_Map.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-11747\" src=\"https:\/\/thechinlandpost.info\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/Pu-Ral-Hmung-Certual_Map.jpg\" alt=\"\" width=\"1212\" height=\"939\" srcset=\"https:\/\/thechinlandpost.info\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/Pu-Ral-Hmung-Certual_Map.jpg 1212w, https:\/\/thechinlandpost.info\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/Pu-Ral-Hmung-Certual_Map-300x232.jpg 300w, https:\/\/thechinlandpost.info\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/Pu-Ral-Hmung-Certual_Map-768x595.jpg 768w, https:\/\/thechinlandpost.info\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/Pu-Ral-Hmung-Certual_Map-1024x793.jpg 1024w\" sizes=\"auto, (max-width: 1212px) 100vw, 1212px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-11747\" class=\"wp-caption-text\">Ral Hmung Certual le No. High School, Khuathar<\/figcaption><\/figure>\n<p>A donghnak ah, a luan ciami cozah chan ahcun, kanmah Hakha khuasa le umthu nih nawlngeihnak le chimrelnak kan rak ngeih kho lo i, zei ti tha hei ti ko usih. Nain, atu cu Cozah chung zong ah chimrel kho le khuaruat kho kan ngeih cang hna. Hihi kan Pa le pawl nih fakpi in an ruah dingmi a si. A ngan dammi Hakha khuasa kan si khawhnak ding ahcun, Cozah nih khuachung \u1e6dhanchonak tawlrel ning hi a biapi tukmi a si. Shopping Mall sak hi dohawk tlak thil zong a si lo. A doh zong kan doh fawn lo! Nain, kan caan sining, kan hmunhma thimmi zohchun tuhi felfai le tha deuh tein an kan ruah piak ding a si.<\/p>\n<p>Cun, hmailei zong ah cozah zung le department dangdang hun sak thluahmah a si lai. Cu tik ah, a tlacop in zung tin le kai pah ah an hmuhmi hmunhma sawhsawh ah a fawinak rumro in sak ding hi timhtuah ding a si hrim lo. An tuah hrimhrim ka tinak zong a si lo. Nain, atu chan ahcun, ramchung le ramleng i pehtlaihnak a fawi ko cang, thiamsang chawnh biak zong a har ti lo. Cun, kanmah Laimi ramleng khuasa hrim ah a thiammi kan ngeih ko cang hna. Ram chung zong ah an um ko lai! Cu caah, khuami le ramsa dawtnak lungput te he rian\u1e6duan in techin fapar ca tiang khua fakpi in ruah hi a biapi hringhran ko, Kan Pa le hna\u2026<\/p>\n<p><em><strong>Biakilh:<\/strong> Hi capar cu Salai Sang Hnin Lian amah pumpak hmuhning a si, a riantuannak simi he zeihmanh pehtlaihnak a ngei lo ~ Editor, The Chinland Post.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>By Salai SH Lian&#8211; 2019 October 14| Chin ramkulh cozah uknak le khualipi ah lutlai&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":11745,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,7],"tags":[],"class_list":["post-11744","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-chin","category-opinions"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11744","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=11744"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11744\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11750,"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/11744\/revisions\/11750"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/11745"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=11744"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=11744"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=11744"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}