{"id":15581,"date":"2021-08-15T17:19:10","date_gmt":"2021-08-15T10:49:10","guid":{"rendered":"https:\/\/thechinlandpost.info\/?p=15581"},"modified":"2021-08-15T17:19:10","modified_gmt":"2021-08-15T10:49:10","slug":"responsibility-to-protect-r2p-zeidah-a-si","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/thechinlandpost.info\/?p=15581","title":{"rendered":"Responsibility to Protect (R2P) Zeidah A Si?"},"content":{"rendered":"<p><strong>Salai Bawi Lian Sang <\/strong>| 2021 August 15 &#8212; <em>Responsibility to Protect (R2P)<\/em> cu 2005 kum United Nation tonpumhnak ah chungtel vialte an zapi nih lungtling in hnatlaknak an ngeihmi vawleipi ramkhel biatiam <em>(Global Political Commitment)<\/em> a si. Cucu, UN chungtel ram a simi nih ningcang lo in nawlngeihnak an hman tik ah siseh, rammi hna nih ningcang lo in fahnak an tuah tik ah ramdang nih rak zuan hnawhnak nawl khi a si.<\/p>\n<p><strong>R2P: A luh khawhnak lam<\/strong><\/p>\n<p>A tanglei sualnak phun 4 langhter mi he a khatmi sual tuahnak ah a um tik ah R2P cu a cawlcang in riantuan dingmi ti a si. Hi sualnak <em>(Crimes)<\/em> phun 4 ah hramhram tuah, a mibu tampi cung i sualnak tuah <em>(Atrocity Crimes or Mass Atrocity Crimes) <\/em>pawl an si. A bik in cozah nawlngeihnak kha ningcang lo hman in, mipi sin ah sualtuah kha a kham mi a si. Cucu;<\/p>\n<ul>\n<li>Miphun ning in thah, hlohnak <em>(Genocides)<\/em><\/li>\n<li>Ral thawh lio ah ningcang lo in tuah mi sualnak <em>(War Crimes)<\/em><\/li>\n<li>Miphun hme deuh tlau ding in tuah, miphun dawpdolh nak tuah <em>(Ethnic Cleansing)<\/em><\/li>\n<li>Ramchung mipi he aa ralkahmi sualnak vialte cu timhciamman tein sualtuah nak <em>(Crimes against humanity)<\/em><\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>R2P nih zeidah a tuah khawh?\u00a0<\/strong><\/p>\n<p>A tawinak tein kan hun langhter ahcun, R2P nih a tuah khawhmi hna cu:<\/p>\n<ul>\n<li>Kaphnih, nawlngeitu le namnehmi hna kar ah remnak serpiak,<\/li>\n<li>Ralring peknak (Ningcanglo in nawlbuarmi ralrin pek)<\/li>\n<li>Chawlehthalnak lam phih piak (ramdang he pehtlaih in chawlehnak tuah lo ding in khenkham),<\/li>\n<li>UN nih UN Cahren (Charter) No.7 hnatlaknak ning in Security Council sin ah nawlngeihnak pek (mahhi a hnu cem tuan dingmi). Cucu;<\/li>\n<\/ul>\n<ol>\n<li style=\"list-style-type: none;\">\n<ol>\n<li>Rem daihnak lam a hrawk kho tu tihnung ral a um tikah,<\/li>\n<li>Rem daihnak a hloh, rawhral sual tikah,<\/li>\n<li>Rem daihnak zei rel lo in a tuah sual tik ah,<\/li>\n<\/ol>\n<\/li>\n<\/ol>\n<p>UN nih UN charter No. 7 bantukin Security Council ah nawlngeihnak pek in ral dohnak (or) raldohnak a si lo mi humhimnak le Rem deihnak serpiaknak nawl a ngei.<\/p>\n<p><strong>R2P timh mi (3) cu zeidah a si?<\/strong><\/p>\n<ol>\n<li>Mah le ram cio ah sualnak phun (4) um lo ding in humhimnak tuah ding<\/li>\n<li>Mah le ram hoih in mah tein humhimnak lak ding, an tei kho lo sual ah cun International nih bawmhnak a pek lai<\/li>\n<li>A reng khawh chung le hmualngei ding in `uanvo a lak lai<\/li>\n<\/ol>\n<p><strong>R2P Hman Balnak Ram Hna<\/strong><\/p>\n<p><strong>(1) Kenya, 2007\/2008<\/strong><\/p>\n<p>Ram chung thimnak a dih in President pakhat hruaitu a tuan in buainak a chuak. Miphun hme lohtlau dih tiang dirhmun a phan. Minung(1000) hlei an thi I mipi(500,000) ralzam in an um. France ram ramdang lei Minister nih UN Security Council ah report a tuah hnu ah UN an lut.<\/p>\n<p><strong>(2) Ivory Coast, 2011<\/strong><\/p>\n<p>Rampi Thimnak a dih in President hlun nih a rian in chuaktak a duh ti lo ruangah UN ralkap pawl ni 5 ah an lut. Ni 11 chung ah President thar nih President hlun a tleih i, ICC ah a kuat.<\/p>\n<p><strong>3) Libya, 2011<\/strong><\/p>\n<p>UN ralkap cu R2P in riantuan hram an thawk. UN Security nih kah daihnak nawl a chuah hnu ah NATO Ralkap an lut. Misual Gadaffi a tli i zeitindah a thih kha mipi theih cia a si. A dang R2P an hmang mi case pawl zong an um len rih. ###<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Salai Bawi Lian Sang | 2021 August 15 &#8212; Responsibility to Protect (R2P) cu 2005&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":15582,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7,16],"tags":[],"class_list":["post-15581","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-opinions","category-theihtlei"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15581","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=15581"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15581\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15583,"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/15581\/revisions\/15583"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/15582"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=15581"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=15581"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/thechinlandpost.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=15581"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}